Barne-kanala vs Kanpo-kanala Euskadin eta Nafarroan: 2/2023 Legearen gida integrala

Kanalen Bikoiztasuna: Printzipio Gidariak eta Lehentasuna

Zuzenbide modernoan, informazio-bideen bikoiztasunak helburu argi bat du: enpresa pribatuei aukera ematea beren barne-arazoak, iruzurrak eta irregulartasunak modu diskretu, azkar eta eraginkorrean konpontzeko, baina, aldi berean, berme publiko bat eskaintzea salatzaileari zuzendaritzak gaia ezkutatu edo manipulatzen badu.

2/2023 Legearen 16. artikuluak printzipio orokor gisa ezartzen du barne-kanala dela bide lehenetsia, betiere salatzaileak berme osoak baditu eta errepresaliarik jasateko arriskurik ez badago. Hala ere, lehentasun hori ez da betebehar itxi bat: salatzaileak nahiago badu, zuzenean kanpo-kanalera edo Fiskaltzara jo dezake lehen unetik bertatik.

Euskal Herriko industria- eta finantza-ehunean, enpresa gehienek nahiago dute arazoak barnean konpondu kanpora atera aurretik. Horregatik, barne-kanal eraginkor, seguru eta fidagarri bat eskaintzea da salatzaileak agintaritza publikoetara edo prentsara jo ez dezan bermerik onena.

Gainera, Europar Batasuneko printzipio orokorren arabera, bi kanalen arteko koordinazioak subsidiariotasuna eta proportzionaltasuna errespetatu behar ditu: enpresari lehen aukera ematen zaio bere akatsak zuzentzeko, baina salatzailearen oinarrizko eskubideak urratu gabe. Espainiako Konstituzioaren 24. artikuluko babes judizial eraginkorrak bermatzen du inor ezin dela zigortu kanal publikoetara jotzeagatik, eta kanpo-bideek babes instituzional osoa eskaintzen diote informariari. Jardunbide Egokien Kodeak (Good Governance Code) ere berariaz gomendatzen du bi bideen arteko komunikazio garden eta egituratua izatea arrisku korporatiboak goiz detektatzeko.

Barne-Kanala: Enpresaren Berezko Autonomia eta Erantzukizuna

Barne-kanala enpresa edo administrazio bakoitzak sortu, finantzatu eta kudeatu behar duen azpiegitura teknikoa eta juridikoa da (2/2023 Legearen II. Titulua):

Nork Kudeatzen Du Barne-Kanala?

Legearen 8. artikuluaren arabera, erakundeko Administrazio Kontseiluak Sistemaren Arduradun bat izendatu behar du. Arduradun honek zuzendaritza-mailako kargu bat izan behar du (adibidez, Compliance Officer, Barne Ikuskaritzako zuzendaria edo Giza Baliabideen arduraduna), eta legeak autonomia osoa bermatzen dio bere lanean. Kargu horrek bateraezintasun zorrotzak ditu interes-gatazkak eragin ditzaketen arlo operatiboekin, erabateko independentzia funtzionala bermatzeko.

Kudeaketa Teknikoa Kanpoko Hornitzaile batean (SaaS) Eskuordetzea

Legearen 8.4 artikuluak berariaz baimentzen du kanala kudeatzeko software-tresna hirugarren espezializatu batean (UNOVOX bezalako SaaS seguru batean) eskuordetzea. Horrek abantaila handiak ematen dizkio euskal enpresari:

• Segurtasun informatiko gorena eta zifratze militarra (AES-256);
• IP helbideen Zero-Log politika osoa anonimotasuna bermatzeko;
• 7 eguneko eta 3 hilabeteko epeen kudeaketa automatizatua;
• Auditagarritasun forentsea eta denbora-zigilu kualifikatua (eIDAS);
• Informazioaren segurtasun-kopiak Europar Batasuneko zerbitzarietan gordetzea.

Kanpo-Kanala: Agintaritza Publiko Independenteak

Kanpo-kanala sektore publikoko agintaritza independenteek kudeatzen dute (2/2023 Legearen III. Titulua). Agintaritza hauek ikerketa-ahalmen administratiboak, zehapen-ahalmenak eta auzitegietara zuzenean jotzeko eskumena dute:

Estatuko Agintaritza: Informaria Babesteko Agintaritza Independentea (A.A.I.)

Ministerio Fiskalari edo Justizia Ministerioari lotutako Estatuko erakunde autonomoa da. A.A.I.k sektore pribatuko enpresa guztien gaineko zehapen-ahalmen orokorra du, bai eta Estatuko sektore publikoko erakundeen gainekoa ere. Bere eskumen nagusiak dira:

• Kanpo-salaketak jasotzea eta izapidetzea;
• Enpresei ikuskapen administratiboak egitea eta agiriak eskatzea;
• artikuluko isun handiak (1.000.000 eurora arte) ezartzea;
• Salatzaileei babes-neurriak (laguntza juridikoa, psikologikoa eta finantzarioa) ematea.

Euskal Erakunde Autonomoak: HKEE eta Arartekoa

Euskal Autonomia Erkidegoan, eskumen administratiboen arabera, erakunde hauek hartzen dute parte:

• Herri-Kontuen Euskal Epaitegia (HKEE / TVCP): Euskal administrazio publikoen (Eusko Jaurlaritza, foru-aldundiak, udalak) diru-sarrerak eta gastuak ikuskatzen ditu. Ustelkeria, diru-laguntzen iruzurra edo kontratazio publikoko irregulartasunen salaketak bideratzen ditu;
• Arartekoa: Herritarren oinarrizko eskubideak zaintzen ditu euskal sektore publikoaren aurrean, eta salatzaileen babes-eskaerak jasotzen ditu;
• Datuak Babesteko Euskal Bulegoa (DBEB / AVPD): Euskal sektore publikoko salaketen konfidentzialtasuna eta segurtasun teknikoa ikuskatzen du.

Nafarroako Foru Erakundeak: Comptos Ganbera eta OANA

Nafarroako Foru Komunitatean berezko erakunde propioek dihardute:

• Nafarroako Kontuen Ganbera (Cámara de Comptos): Funts publikoen kudeaketa ikuskatzen duen erakundea;
• Nafarroako Jardunbide Egokien eta Ustelkeriaren Aurkako Bulegoa (OANA): Sektore publikoko prebentzio- eta ikerketa-bulego espezifikoa.

Foru Ogasunak eta Zerga Iruzurraren Kanpo Bideak

Euskal Herriko zerga-sistemaren berezitasun nagusia Foru Ogasunek (Araba, Bizkaia, Gipuzkoa eta Nafarroa) duten autonomia arauemaile eta ikuskatzailea da:

• Foru Ogasunen Salaketa Bideak: Hiru foru-aldundiek eta Nafarroako Ogasunak berariazko kanalak dituzte zerga-iruzurrak (faktura faltsuak, BEZaren iruzurra, sozietateen zergaren manipulazioa) salatzeko;
• Koordinazioa 2/2023 Legearekin: Zerga-arloko salaketa batek 2/2023 Legearen babesa jasotzen du baldin eta iruzurrak enpresako finantza-jarduerarekin zerikusia badu;
• Zerga Sekretuaren Salbuespena: Ikerketek zerga-sekretua errespetatu behar dute, baina delitu zantzuak badaude Fiskaltzara igortzen dira berehala.

Noiz Jo Dezake Salatzaileak Zuzenean Kanpo-Kanalera? (16. Artikulua)

Salatzaile batek ez du zertan enpresako barne-bidetik pasa baldin eta egoera hauetako bat gertatzen bada:

• Errepresalien Arrisku Arrazoitua Dagoenean: Salaketak enpresako goi-zuzendaritzari edo Sistemaren Arduradunari eragiten badio;
• Ikerketaren Eraginkortasunik Eza Aurreikusten Denean: Zantzu argiak daudenean frogak ezkutatu edo suntsituko direla;
• 3 Hilabeteko Epean Erantzunik Eman Ez Denean: Barne-kanalak lege-epeetan ez badu ikerketa amaitu edo jasotze-agiririk bidali ez badu;
• Gertakarien Larritasun Berezia: Delitu larriak, ingurumen-hondamendiak edo herritarren osasunerako arrisku berehalakoak daudenean;
• Enpresak Barne-Kanalik Ez Duela Egiaztatzen Denean: Legeak behartuta egon arren sistemarik martxan ez badago.

Sindikatuen Eginkizuna (ELA, LAB, CCOO, UGT) Kanpo Salaketetan

Euskal enpresa industrialetan sindikatuek pisu handia dute eta salatzaileei laguntza integrala eskaintzen diete:

• Aholkularitza Juridikoa eta Sindikala: Sindikatuek beren zerbitzu juridikoen bidez salatzaileari laguntzen diote kanpo-salaketa behar bezala egituratzen eta frogak biltzen;
• Enpresa Batzordearen Salaketak: Langileen ordezkariek beren izenean salaketak aurkeztu ditzakete lan-arriskuak edo lan-baldintzen urraketa orokorrak hautematen dituztenean;
• Errepresalien Aurkako Babes Kolektiboa: Enpresa batek salatzaile bat kaleratzen badu, sindikatuek mobilizazioak eta epaitegietako demanda kolektiboak abia ditzakete.

Kooperatibak eta Mondragon Taldea: Kanalen Berezitasunak

Euskal kooperatibetan (Mondragon Korporazioa, nekazaritza-kooperatibak), gobernantza-ereduak kanalen bereizketa berezia eskatzen du:

• Bazkide Langileen Parte-hartzea: Salaketak Zuzendaritza Kontseiluari nahiz Errektore Kontseiluari eragin diezaioke; horregatik, kanalak zuzendaritzatik kanpoko bide independente bat izan behar du;
• Kooperatibako Batzar Nagusiaren Ikuskaritza: Urteko txostenean salaketen kudeaketari buruzko datuak aurkeztu behar zaizkie bazkide guztiei;
• Taldeko Baliabideen Partekaketa: Mondragon Taldeko kooperatiba ertainek plataformaren azpiegitura teknikoa partekatu ahal dute (11. artikulua).

Prentsa eta Zabalkunde Publikoa (28. Artikulua)

Salaketak hedabideetan (egunkariak, telebistak, irratiak edo sare sozialak) zabaltzea babestuta dago soilik baldintza oso zorrotzetan:

• Lehenik Barne eta Kanpo Kanalei Aukera Eman Izana: Salatzaileak lehenik kanal formalak erabili izan behar ditu eta erakundeek ez dute neurririk hartu ezarritako epeetan;
• Berehalako edo Agiango Arrisku Larria: Larrialdi-egoera bat dagoenean, herritarren bizitza arriskuan dagoenean edo konponezineko kalte ekologikoa gerta daitekeenean;
• Errepresalia edo Froga Ezkutatze Arrisku Handia: Kanpo-agintaritzara jotzeak ere emaitzarik emango ez duela pentsatzeko arrazoi objektiboak daudenean;
• Babes Legalaren Galera Fede Txarrean: Salatzaileak baldintza hauek bete gabe informazio faltsua edo konfidentziala zabaltzen badu enpresari xantaia egiteko, lege-babes guztia galduko du eta kalte-ordainak ordaindu beharko ditu.

Zerrenda Beltzen Debekua eta Merkataritza-Boikota (36.3 Artikulua)

Euskal Herriko enpresa-elkarteetan (Confebask, ADEGI Gipuzkoan, CEBEK Bizkaian, SEA Araban eta CEN Nafarroan), errepresaliarik ohikoena eta kaltegarriena salatzaileen izenak zabaltzea izan da:

• Zerrenda Beltzen Erabateko Debekua: Debekatuta dago salatzaileen edo haien laguntzaileen izenak biltzen dituzten erregistroak, datu-baseak edo mezu informalak sortzea edo partekatzea;
• Zehapen Oso Larria: Zerrenda beltzak sortzea edo zabaltzea arau-hauste oso larria da, 1.000.000 eurorainoko isunarekin zigortua;
• Kontratazio Publikorako Debekua: Praktika hauetan parte hartzen duten enpresek ezin izango dute hiru urtez Eusko Jaurlaritzarekin, foru-aldundiekin edo udalekin kontratatu;
• Merkataritza Boikotaren Debekua: Hornitzaile edo azpikontratista bati kontratua etetea salaketa bat jartzeagatik legez kanpoko errepresaliatzat jotzen da.

Lan Epaitegietako Babesa eta Froga-Kargaren Alderantzikatzea (38. Artikulua)

Salatzaile batek kanpo-kanalera jo ondoren enpresak kaleratzen badu edo diziplina-neurriak hartzen baditu, Legearen 38. artikuluko presuntzioa aplikatuko da:

• Errepresaliaren Legezko Presuntzioa: Salaketaren ondorengo bi urteetan hartutako neurri oro kaleratze bidegabetzat edo baliogabetzat joko da Lan Epaitegietan;
• Enpresaren Froga-Zama: Enpresako abokatuek frogatu beharko dute erabakia guztiz objektiboa dela eta ez duela inolako loturarik aurkeztutako salaketarekin;
• Kaleratzeen Nulitate Erabatekoa: EAEko Auzitegi Nagusiak eta foru-epaitegiek automatikoki agintzen dute langilea berriz hartzea eta kalte moralengatiko ordaina ematea.

Koordinazioa Lan Ikuskaritzarekin (ITSS Euskadi eta Nafarroa)

Salaketak lan-harremanei, aparteko ordu ez-ordainduei edo lan-arriskuen prebentzioari eragiten badie, kanpo-agintaritzek elkarlanean jarduten dute Lan Ikuskaritzarekin:

• Ikuskapen Bisitak Lantegietara: Ikuskariek ezusteko ikuskapenak egin ditzakete fabriketan, obretan edo bulegoetan arau-hausteak egiaztatzeko;
• Zehapen Espediente Laboralak: 2/2023 Legearen isunez gain, Lan Arloko Arau-hauste eta Zehapenei buruzko Legearen (LISOS) araberako isun osagarriak ezar daitezke.

Europako NEIWA Sarea eta Mugaz Gaindiko Koordinazioa

Arau-hausteek hainbat herrialdetako eragiketei eragiten dietenean, kanpo-agintaritza publikoek modu koordinatuan jarduten dute Europako esparruan:

• NEIWA Sarea (Network of European Integrity and Whistleblowing Authorities): Espainiako A.A.I., Nafarroako OANA, Frantziako Agence Française Anticorruption (AFA) eta Portugalgo MENAC elkarrekin koordinatzen dira informazio-truke segurua bermatzeko;
• Mugaz Gaindiko Datu-Trafikoa: Informazioaren transferentziak Datuak Babesteko Erregelamendu Orokorraren (DBEO) V. Kapituluko berme guztiak errespetatu behar ditu;
• Ikerketen Koordinazioa Akitania Berriarekin: Pirinioen bi aldeetako enpresen kasuan, ikerketak batera bideratu daitezke bikoiztasunak saihesteko.

Salatzailearen Estatutu Babestua (35-40 Artikuluak)

Kanpo-agintaritzara jotzen duen pertsonak Estatutu Juridiko Berezia jasotzen du bere eskubideak defendatzeko:

• Babestutako Informatzailearen Egiaztagiria: A.A.I.k edo Arartekoak agiri ofiziala ematen diote salatzaileari, bere egoera aitortuz eta enpresaren balizko neurri diziplinarioak geldiarazteko;
• Doako Laguntza Juridikoa eta Psikologikoa: Prozesu judizialetan abokatuaren gastuak estaltzeko laguntza publikoak jasotzeko eskubidea;
• Zigor eta Merkataritza Erantzukizunaren Salbuespena (30. Artikulua): Enpresako dokumentuak bidezkotasunez lortu eta salaketan aurkezteak ez du dakar konfidentzialtasun-hitzarmenak hausteagatiko zigorrik.

Euskal Sektore Publikoa eta IVAPen Prestakuntza Planak

Euskal administrazio publikoetan barne- eta kanpo-kanalen ezarpenak berezitasun garrantzitsuak ditu:

• Herri Arduralaritzaren Euskal Erakundea (IVAP): Funtzionario eta kargu publikoei prestakuntza espezifikoa ematen die salaketak bideratzeko eta interes-gatazkak saihesteko;
• Funtzionarioen Kargu-Uzte eta Diziplina Bermea: Salatzaile diren langile publikoak ezin dira beren lanpostutik kendu ezta diziplina-espediente baten menpe jarri;
• Udalen Koordinazioa EUDELekin: Euskal Udalen Elkarteak (EUDEL) gidalerroak eskaintzen ditu udalerri ertain eta txikiek beren kanalak nola antolatu jakiteko.

Datuak Babesteko Euskal Bulegoa (DBEB) eta Datu-Segurtasunaren Zigorrak

Barne- eta kanpo-kanalen arteko datu-transferentziak segurtasun-berme maximoak eskatzen ditu Datuak Babesteko Euskal Bulegoaren (DBEB / AVPD) eta AEPDren irizpideen arabera:

• Kanalen Zifratze Protokoloa: Espedienteak ezin dira posta elektroniko arruntez partekatu; datu guztiak muturretik muturrera zifratuta (AES-256) transferitu behar dira;
• Baimendu Gabeko Datu-Ihesak: Salatzailearen nortasuna kanpo-agintaritzara bidean zabaltzen bada, DBEBk 300.000 eurorainoko zehapen administratiboak ezar ditzake datu-babesaren urraketagatik;
• Hirugarren Pertsonen Datuak Anonimizatzea: Salaketan aipatzen diren baina ikerketarako garrantzirik ez duten lekukoen edo kideen datu pertsonalak automatikoki ezabatu behar dira espedientea transferitu aurretik.

Europako Hornikuntza Katearen Zuzentaraua (CSDDD) eta Euskal Enpresa Esportatzaileak

Euskal industria esportatzaileak (automozioa, aeronautika, energia, makina-erreminta) Europako Hornikuntza Katearen Iraunkortasun Zuzentarauaren (CSDDD) menpe daude:

• Nazioarteko Hornitzaileen Salaketak: Euskal enpresek kanpo- eta barne-kanalak ireki behar dizkiete mundu osoko hornitzaile, kontratista eta azpikontratistei (Asian, Latinoamerikan edo Europan);
• Giza Eskubideen eta Ingurumenaren Urraketak: Kanpo-agintaritzek lehentasuna emango diete kutsadura toxikoen, lan behartuaren edo haurren esplotazioaren inguruko salaketei;
• Kontratu Internazionalen Klausula Berezituak: Hornitzaileek berariaz onartu behar dute salaketa-kanalaren erabilera kontratu komertzialetan.

EAEko Auzitegi Nagusiaren (EAEAN) Doktrina Bi Kanalen Inguruan

Euskal Autonomia Erkidegoko Auzitegi Nagusiko Lan Arloko Salak eta Zigor Salak doktrina zorrotza ezarri dute barne- eta kanpo-kanaletatik eratorritako frogak epaiketetan onartzeko:

• Froga Deusezen Debekua (Zuhaitz Pozoituaren Doktrina): Barne-ikerketa batek salatuaren defentsa-eskubideak urratu baditu edo salatzailea kanpo-kanalera jotzeagatik baztertu bada, lortutako froga elektroniko guztiak baliorik gabe geratuko dira epaitegian;
• Zehapen Diziplinarioen Baliogabetasuna: EAEANk behin eta berriz ebatzi du kaleratzeak baliogabeak direla baldin eta enpresak ezin badu erakutsi 2/2023 Legearen kanpo- eta barne-berme guztiak zorrotz bete zirela;
• Enpresaren Kudeatzaileen Zigor Erantzukizuna: Ikerketak ezkutatzen edo kanpo-agintaritzari informazioa ukatzen dioten administratzaileek zigor-erantzukizun pertsonala har dezakete beren gain.

Informazioa Webgunean Argitaratzeko Betebeharra (25. Artikulua)

2/2023 Legearen 25. artikuluak enpresa guztiei agintzen die beren webguneko orri nagusian modu argi, nabarmen eta doakoan argitaratzea barne-kanala nola erabili eta zeintzuk diren kanpo-kanal publikoak.

Informazio honek eduki behar du:

• Barne-kanalera sartzeko zuzeneko esteka segurua;
• Salaketa anonimoak egiteko aukeraren berri ematea;
• Estatuko Agintaritzara (A.A.I.), HKEEra eta Fiskaltzara jotzeko bideak eta helbideak;
• Salatzaileari legeak aitortzen dizkion babes-neurriak eta bermeak.

Webgunean informazio hau ez agertzea arau-hauste larritzat jotzen da (63.2.b artikulua), eta 100.000 eurorainoko isunarekin zigortzen da.

Fiskaltza eta Europar Fiskaltza (EPPO)

Salaketak delitu penal baten zantzuak baditu, kanala ez da nahikoa eta zigor-arloko agintaritzek hartzen dute parte:

• Ministerio Fiskala eta Auzitegiak: Ustelkeria, iruzur fiskala, estafak edo langileen eskubideen aurkako delituak daudenean;
• Europar Fiskaltza (EPPO): Europar Batasuneko funts publikoei (Next Generation funtsak, nekazaritzako laguntzak) eragiten dieten iruzurrak ikertzeko eskumen zuzena duena;
• NEIWA Sarea: Ustelkeriaren Aurkako Europako Agintaritzen Sarea, mugaz gaindiko salaketak koordinatzeko.

Salaketa Faltsuak eta Zigor Kodeko Ondorioak (456. Artikulua)

2/2023 Legeak fede onez jokatzen duten pertsonak soilik babesten ditu. Salaketa-kanalak mendekurako edo xantaiarako erabiltzen dituztenek zigor gogorrak jasoko dituzte:

• Babes Legalaren Erabateko Galera: Salatzaileak faltsukeriaz jokatu badu, ezin izango du errepresalien aurkako babesik eskatu Lan Epaitegietan;
• A.A.I.ren Isunak (63.1.g Artikulua): 1.001 eurotik 30.000 eurora bitarteko isunak pertsona fisikoentzat salaketa faltsuak jartzeagatik;
• Zigor Kodearen 456. Artikulua (Salaketa eta Kalumnia Faltsua): Delitu faltsu bat egoztea 6 hilabetetik 2 urtera bitarteko kartzela-zigorrarekin zigortzen da Espainiako Zigor Kodean.

Zehapen Handien Argitalpena BOEn eta EHAAn (65. Artikulua)

Isun ekonomikoez gain, 2/2023 Legearen 65. artikuluak erreparazio publikoko neurri oso gogorrak aurreikusten ditu:

• Izen Publikoaren Zabalkundea: 100.001 eurotik gorako zigorrak Estatuko Aldizkari Ofizialean (BOE) eta Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian (EHAA) argitaratuko dira enpresaren izenarekin;
• Reputazio Kalte Ebaluaezina: Bezero, banku eta inbertitzaileen aurrean enpresak zigorra jaso duela jakinarazteak finantzaketa-lerroak galtzea ekar dezake.

Zehapen Erregimena: Barne eta Kanpo Kanalei Lotutako Isunak

2/2023 Legearen 63. artikuluak zigor oso handiak ezartzen ditu bi kanalen kudeaketa txarragatik:

• Barne-kanalik ez izatea: 100.001 eurotik 1.000.000 eurora bitarteko isuna (arau-hauste oso larria);
• Webgunean informaziorik ez ematea: 30.001 eurotik 100.000 eurora bitarteko isuna (arau-hauste larria);
• Kanpo-kanalera jotzeagatik errepresaliak hartzea: 100.001 eurotik 1.000.000 eurora bitarteko isuna;
• Konfidentzialtasuna haustea kanpo-organoekin: 100.001 eurotik 1.000.000 eurora bitarteko isuna.

Ebaluazio Zerrenda: Zure Enpresak Bi Kanalak Behar Bezala Bereizten Ditu?

Egiaztatu zure enpresaren betetze-maila:

• Zure barne-kanala independentea da eta zuzendaritzaren esku-hartzerik gabe funtzionatzen du?
  Baldintza: Sistemaren Arduradun autonomoa izatea.
• Zure webguneko orri nagusian barne- zein kanpo-kanalen informazio argia argitaratu duzu?
  Baldintza: 25. artikulua betetzea.
• Zure langileek badakite HKEEra edo A.A.I.ra zuzenean jo dezaketela arrisku kasuetan?
  Baldintza: barne-prestakuntza ematea.
• Zure enpresak badu protokolo bat Fiskaltzara 24 ordutan jotzeko delitu zantzuak agertzen badira?
  Baldintza: zigor-koordinazioa ezarrita izatea.
• Zure plataformak ziurtatzen du salaketa anonimoak ezin direla trazatu?
  Baldintza: Zero-Log arkitektura izatea.

Ohiko Galderak Barne eta Kanpo Kanalen Inguruan (FAQ)

Langile batek zuzenean jo dezake Herri-Kontuen Euskal Epaitegira (HKEE) enpresan abisatu gabe?

Bai. 16. artikuluaren arabera, langileak errepresalien beldurra badu edo gaia oso larria bada, zuzenean jo dezake agintaritza publikora.

Enpresak zigortu al dezake langile bat zuzenean kanpo-kanalera joateagatik?

Erabat debekatuta dago. Hori egitea errepresalia oso larritzat jotzen da eta 1.000.000 eurorainoko isuna dakar, kaleratzea baliogabe geratuz.

Nahikoa al da enpresako webgunean barne-kanaleko esteka soilik jartzea?

Ez. 25. artikuluak agintzen du kanpo-kanal publikoei buruzko informazio osoa ere azaldu behar dela (A.A.I., HKEE, Fiskaltza).

Zer gertatzen da bi kanalak aldi berean aktibatzen badira?

Barne-kanalak ikerketarekin jarraitu dezake, baina kanpo-agintaritzak lehentasuna du eta espedientea eskatzen badu, enpresak berehala entregatu behar du.

Zer eginkizun du Arartekoak enpresa pribatuen kasuan?

Arartekoak batez ere sektore publikoa ikuskatzen du, baina enpresa pribatuek kudeatutako zerbitvu publikoetan (garraioa, ura, garbiketa) salaketak bideratu ditzake.

Zerrenda beltz batean sartu nauten susmoa badut, nora jo dezaket?

Informaria Babesteko Agintaritza Independentera (A.A.I.) edo Lan Ikuskaritzara jo dezakezu, eta baita Lan Epaitegietara ere kalte-ordainak eskatzeko.

Zenbat denbora du kanpo-kanalak erantzuteko?

Kanpo-agintaritzek ere 7 eguneko jasotze-agiria eta 3 hilabeteko ikerketa-epea bete behar dituzte (gehienez 6 hilabetera luza daitekeena).

Nola laguntzen du UNOVOXek barne eta kanpo kanalak kudeatzen?

UNOVOXek plataforma osoa eskaintzen du, 25. artikuluko web-orriaren testu legalekin, kanpo-kanalen gidaliburuarekin eta segurtasun militarreko bústia digitalarekin.

Udal txikiek kanpo-kanala erabili behar dute barne-kanal gisa?

10.000 biztanletik beherako udalek baliabideak foru-aldundiekin partekatu ditzakete, baina betiere barne-hartzaile baten bidez.

Isuna jar diezadakete nire enpresak ez badu webgunean kanpo-kanalen berri ematen?

Bai. 63.2.b artikuluaren arabera 100.000 eurorainoko isuna jaso dezakezu informazio hori ez argitaratzeagatik.