Bargoduopmostuollu ja Visselblåsarláhka: Duopmu AD 2025 nr 47 ja MBL-Šiehtadallamat

Visselblåsarláhka Ruoŧa Riektegeavadis: Bargoduopmostuolu Duopmu AD 2025 nr 47

Ruoŧa visselblåsarlága (láhka 2021:890 olbmuid suodjaleami birra geat dieđihit boasttuvuođaid birra)—mainna EU visselblåsardirektiiva (EU) 2019/1937 heivehuvvui Ruoŧa riektái—mielddisbuktá ahte bargoaddi rievttálaš ovddasvástádus ja buhtadusriska leat čavgejuvvon sakka. Mearkkašahtti jorgáldat dáhpáhuvai Bargoduopmostuolu (Arbetsdomstolen, AD) duomus AD 2025 nr 47. Duopmostuollu árvvoštalai vuđolaččat mii lea 'almmolaš beroštupmi' (allmänintresse) ja movt dat earrána dábálaš bargobáikki siskkáldas riidduin.

Áššis AD 2025 nr 47 Bargoduopmostuollu nannii ahte bargi ii masse láhkaásahuvvon suoji mávssolašvuođaid (repressalier) vuostá dušše danin go dieđiheapmi guoská maiddái su iežas dillái. Eaktun lea ahte dieđihuvvon áššit gusket duođalaš boasttuvuođaide main lea viidát mearkkašupmi almmolašvuhtii, vearromáksiide dahje fitnodaga stivremis. Bargoaddit geat hilgot dieđihemiid 'ovttasbargováttisvuohtan' ja čađahit ráŋggáštusdoaimmaid bargi vuostá, rihkkot lága ja šaddet máksit stuorra almmolaš ja ekonomalaš vahátbuhtadusaid.

Lága persovnnalaš heivehanguovlu lea hui viiddis: dábálaš bargiid lassin suoji ožžot láigobargit, iehčanas ealáhusdoallit (konsulttat), hárjehallit, eaktodáhtolaččat, stivrra lahttut ja bargiiohccit. Buot soahpamušat ja jávohisvuođasoahpamušat (NDA) mat gáržžidit dieđihanvuoigatvuođa, leat lága mielde duššit.

Fitnodagaide ja organisašuvnnaide sihkaris ja krüptoerjuvvon dieđihankanála lea bákkkolaš gáibádus Bargo合birasvirgelágádusa (Arbetsmiljöverket) bearráigeahču ja Bargoduopmostuolu divrras duomuid vuostá.

Heivehanguovlu: 50 Bargi Rádji ja Earenoamáš Suorggit

Lága 5 kapihttala 2 § mielde buot priváhta bargoaddit geain leat unnimusat 50 bargi, leat geatnegasat ásahit siskkáldas kanálaid ja rutiinnaid. Buot bargit rehkenastojuvvojit fárrui. Fitnodagaid biebman smávit osiide lága garvima dihte hilgojuvvo duopmostuolus njuolga.

Dasa lassin láhka gáibida ahte dihto suorggit galget álohii doallat kanála, beroškeahttá bargiid mearis:

• Finánsasurggi: Finansinspektionen bearráigeahččan báŋkkut, vuođđudusat ja dáhkádusfitnodagat;
• Ruhtabessendoaimmat: Rehketdoallit, advokáhtat ja opmodatgaskkusteaddjit;
• Máilbme- ja Johtolatdorvovuohta: Transportstyrelsen bearráigeahččan girdifitnodagat ja fatnasat;
• Biras ja Várálaš Doaimmat: Várálaš bázahusaid gieđahallan ja oljo-/gássadoaimmat.

Bákkkolaš MBL-Šiehtadallamat Bargiidlihtuiguin (11–13 §§)

Ruoŧa bargorievttis MBL (láhka 1976:580) lea guovddážis. Visselblåsarlága 5 kapihttala 5 § mielde kanála ja rutiinnaid ásaheamis ferte šiehtadallat bargiidorganisašuvnnaiguin MBL 11–13 § mielde ovdal mearrádusa.

Jus bargoaddi ásaha vuogádaga almmá MBL-šiehtadallamiid haga, dat rihkku šiehtadallangeatnegasvuođa ja lihtut sáhttet gáibidit buhtadusaid. UNOVOX fállá gárvves áššegirjjiid MBL-prosessii.

Čavga Láhkaásahuvvon Áigemearit: 7 Beaivvi ja 3 Mánu

Láhka ásaha čavga áigemeriid:

Dieđiheaddjái ferte addit čálalaš duođaštusa maŋimustá 7 beaivvi sisa dieđáhusa oažžumis.

Dieđiheaddjái ferte addit dieđuid doaimmaid ja ákkaid birra maŋimustá 3 mánu sisa duođaštusas. Jus áigemearit eai doalahuvvo, dieđiheaddji oažžu vuoigatvuođa mannat njuolga eiseválddiide dahje mediijai.

Mávssolašvuođaid Gielddus ja Jorahuvvon Duođaštanovddasvástádus 3 kap. 3 §

Lága 3 kapihttala 2–3 § gielddát buot mávssolašvuođaid (repressalier): eretcealkima, bálkká unnideami, hehttehusaid ja givssidemiid bargobáikkis.

Deháleamos lea 3 kap. 3 § jorahuvvon duođaštanovddasvástádus: jus bargi čájeha ahte son lea dieđihan ja dan maŋŋá gillán hehttehusaid, duopmostuollu navdá ahte dat lea mávssolašvuohta. Bargoaddi ferte čielgasit duođaštit ahte doaibma vuođđuduvai eará, áššálaš sivaide. Almmá digitála logga haga bargoaddi vuoittáhallá Bargoduopmostuolus.

Buhtadusat Bargoduopmostuolus ja LAS 39 §

Lága rihkkumis šaddá máksit sihke almmolaš buhtadusa loavkideamis (dábálaččat 150 000–300 000 kruvnna) ja ekonomalaš buhtadusa bálkámassimis LAS 39 § mielde gitta 32 mánu bálkká rádjái.

Arbetsmiljöverket Bearráigeahčču ja Bákkosáhkut

Bargobirasvirgelágádus (Arbetsmiljöverket) bearráigeahččá fitnodagaid ja sáhttá mearridit stuorra bákkosáhkuid (vitesföreläggande), jus kanála váilu.

Diehtosuddjen ja Čiegusvuohta: GDPR ja IMY

Dieđiheaddji identitehta lea áibbas čiegus lága 5 kap. 11 § mielde. Dát manná váldojuvvon olbmo geahččanvuoigatvuođa ovdii. Persovdnadieđut galget gieđahallojuvvot sihkkarit ja sihkkot mearreáiggis.

Veardádus: E-poasta vs Revekássa vs UNOVOX

Dábálaš e-poasta guođđá IP-luottaid ja paljasta dieđiheaddji. Revekássa lea eahpesihkar kote-kameraid geažil. UNOVOX Enterprise fállá ollislaš zero-knowledge krüpterema ja digitála audit-logga.

Logi Čuoggá Dárkkistanlistu Bargoaddiide

Dárkkis bargiid meari (50 rádji), čielggat earenoamáš suorggi geatnegasvuođa, čađat MBL-šiehtadallamiid, vállje sorjjasmeahttun gieđahalli, váldde atnui UNOVOX-kanála, dáhkit anonyma gulahallama, doala áigemeriid, ásat politihka, vuhtiiváldde diehtosuji ja doala digitála logga.

Ollislaš Sihkarvuohta Ruoŧas UNOVOXain

AD 2025 nr 47 duomu maŋŋá bargoaddit eai sáhte váldit riskkaid. UNOVOX addá ollislaš suoji fitnodahkii, stivrii ja bargiide Ruoŧa lága mielde.

Bargomárkaniid Buorre Dáhpi ja Siskkáldas Guorahallama Gáibádusat

Go dieđáhus duođalaš boasttuvuođaid birra boahtá siskkáldas kanálii, Ruoŧa bargoriekti ja Bargoduopmostuolu geavat ásahit garra gáibádusaid guorahallama čađaheapmái god sed på arbetsmarknaden -njuolggadusa mielde. Guorahallan ferte leat bealátkeahtes, áššálaš ja suvdilis.

Várálaš ja divrras boasttuvuohta lea go hovda dahje áššáskuhtton olmmoš oažžu dieđu menddo árrat ovdalgo duođaštusat leat sihkkarastojuvvon. Jus bargoaddi rievdada dieđiheaddji bargguid dahje sirdá su eará báikái guorahallama botta, Bargoduopmostuollu gehččá dán mávssolašvuohtan 3 kap. 2 § mielde, earret jus dieđiheaddji ieš dan bivddii iežas dorvun.

Guorahallanraporta ferte vuođđuduvvat duođaštuvvon áššiide eaige hovddaid subjektiivvalaš árvvoštallamiidda. Jus guorahallan dahkkojuvvo boastut dahje hovddaid ovdun, dat addá vuođu stuorra buhtadusaide.

Finánsasurggi ja FI Earenoamáš Njuolggadusat Ruoŧas

Báŋkkut, vuođđudusat ja dáhkádusfitnodagat mat gullet Finansinspektionen (FI) vuollái, gártet doahttalit hui garra njuolggadusaid. Dábálaš visselblåsarlága lassin daidda gusket árvobábir- ja báŋkolágat sihke EBA-nannemat.

FI gáibida ahte kanála lea ollislaččat sirrejuvvon IT-vuogádagas eaige fitnodaga IT-bargit sáhte oaidnit geat dieđihit. Stivras lea ovddasvástádus kanálas, ja boasttuvuođat galget dieđihuvvot njuolga dárkkistanlávdegoddái.

Jus fitnodat laimmoha dáid geatnegasvuođaid, FI sáhttá mearridit miljovnnaid sáhkkuid mat sáhttet leat gitta 10 proseantta fitnodaga gávpejođus, ja jođiheaddjit sáhttet massit iežaset dohkálašvuođa (fit and proper).

Fitnodatkultuvra ja Hovddaid Oahpaheapmi Mávssolašvuođaid Vuostá

Bargoduopmostuolu duomut čájehit čielgasit ahte dušše teknihkalaš kanála ii leat doarvái. Bargoaddis lea geatnegasvuohta oahpahit buot hovddaid ja jođiheddjiid ipmirdit ahte mávssolašvuođat leat áibbas gildojuvvon.

Dávjá mávssolašvuođat eai boađe bajimus jođiheamis, muhto lagamus hovddas guhte suhttá go áššit dieđihuvvojit. Duopmostuolu mielde bargoaddi vástida álo hovddaid dahkkuin. Jus hovda givssida dieđiheaddji, fitnodat šaddá máksit olles buhtadusaid.

Danin fitnodagat Sámi guovllus ja olles Ruoŧas váldet atnui čielga njuolggadusaid ja oahpahit bargiid gieđahallat dieđáhusaid luohttámušain.

Duođaštusaid Čájeheapmi ja Digitála Logga Mearkkašupmi Duopmostuolus

Go ášši manná duopmostullui, duođaštusaid luohtehahttivuohta lea deháleamos. Lága 3 kap. 3 § jorahuvvon duođaštanovddasvástádus gáibida ahte bargoaddi ferte gopmut mávssolašvuođanavddu.

Bargoaddi ferte čájehit virggálaš áigemearkás áššegirjjiiguin ahte bargi guoskevaš mearrádusat ledje plánejuvvon ovdalgo dieđáhus bođii. Jus bargoaddis leat dušše maŋŋá čállojuvvon beavdegirjjit dahje ságat, duopmostuollu hilgu daid ja bargoaddi vuoittáhallá.

UNOVOX-vuogádaga automáhtalaš ja rievddakeahtes digitála audit-logga addá sorjjasmeahttun duođaštusa buot muttuin ja suddje fitnodaga boastto áššáskuhttimiin.

Riikkaidgaskasaš Konsearnnat ja Rájiid Rasttideaddji Dieđiheapmi

Multinašunála konsearnnaid ruoŧelaš oassefitnodagain dávjá jerret sáhttá go geavahit eatnifitnodaga kanála. EU ja Ruoŧa lága mielde juohke iehčanas fitnodagas mas leat badjel 50 bargi, ferte leat iežas báikkálaš kanála.

Vaikko teknihkka livččii oktasaš, gieđahallan ja vástádusat fertejit leat báikkálaččat ja iežas gillii. Eatnifitnodat ii oaččo váldit áššiid badjelasas almmá lobi haga.

UNOVOX čoavdá dán konsearna-hástalusa fállamiin máŋggagielat vuogádaga, mainna konsearna oažžu bearráigeahču rihkkekeahttá báikkálaš lágaid.

Almmolaš Sektor ja Gielddat Ruoŧa Visselblåsarlágas

Priváhta fitnodagaid lassin láhka guoská maiddái gielddaide, regiovnnaide ja stáhta virgelágádusaide. Almmolaš suorggis dieđihansuodji dievasmahttá vuođđolágalaš sárdnunfriddjavuođa ja virgeolbmuid meddelarfrihet-vuoigatvuođa.

Gielddain dieđáhusat gusket dávjá háhkamiid boasttugeavahussii dahje vearroruđaid duššástapmái. Dáid áššiin dieđiheaddji nama suodjaleapmi offentlighets- och sekretesslagen mielde lea hui dehálaš.

UNOVOX Enterprise addá alimus dorvovuođa, mainna maiddái almmolaš doibmiit devdet eiseválddiid gáibádusaid dievaslaččat.

Bargoduopmostuolu Buhtaduslinját ja Riektegeavada Ovddideapmi

Ruoŧa Bargoduopmostuollu (Arbetsdomstolen) lea doallan garra linjjá mávssolašvuođaid buhtadusain. Go bargoaddi ráŋggášta dieđiheaddji, almmolaš buhtadus (allmänt skadestånd) mearrahuvvo sakka alit dássái go dábálaš LAS-riidduin. Ulbmilin lea hehttet eará bargoaddiid dahkamis seamma boasttuvuođaid.

Duopmostuollu oaidná ahte bargi gillámuš, gudnemearkkašupmi ja ahkitvuohta fertejit buhtaduvvot bures. Jus bargoaddi geahččala gielistit ahte bargis ledje ovttasbargováttisvuođat dieđiheami maŋŋá, duopmostuollu ráŋggášta garrasit. Ekonomalaš buhtadus buhtada buot massojuvvon bálkkáid ja ealáhatmávssuid LAS 39 § mielde.

Dasa lassin bohtet vuostebeliid advokáhtagolut mat sáhttet leat čuođiduvtte duhát kruvnna. Fitnodaga ollislaš golut sáhttet sturrot miljovnnaide ovtta áidna boastut gieđahallojuvvon dieđáhusa geažil.

Gielddat, Regiovnnat ja Almmolaš Doaimmat Ruoŧa Lágas

Buot Ruoŧa gielddat, regiovnnat ja stáhta virgelágádusat fertejit doahttalit visselblåsarlága almmá makkárge spiehkastagaid haga. Almmolaš suorggis kanála mearkkašupmi lea stuoris, go doaimmat máksojuvvojit vearroruđaiguin ja almmolašvuođaprinsihppa stivre buot.

Virgeolbmuin lea álo Ruoŧa vuođđolága mielde meddelarfrihet-vuoigatvuohta muitalit áššiin mediijai. Visselblåsarláhka addá dasa lassin dorvvolaš siskkáldas kanála, amaset boasttuvuođat beassat stuorát vahágin ovdalgo dat leat divvojuvvon.

Gielddain dieđáhusat gusket dávjá háhkamiidda, nepotismii ja sosiála- dahje dearvvašvuođabálvalusaid laimmohemiide. Offentlighets- och sekretesslagen mielde dieđiheaddji nama ii oaččo addit olggos. UNOVOX dorvvasteapmi lea áibbas dievaslaš.

Áššáskuhtton Olbmo Rievttálaš Dorvu ja Bealuštanvuoigatvuohta

Láhka suddje dieđiheaddji, muhto dat váldá vuhtii maiddái áššáskuhtton olbmo rievttálaš suoji. Geange ii oaččo dubmet dahje ráŋggáštit ovdalgo son lea gullon áššálaččat ovdal mearrádusaid.

Bargoaddi ferte fuolahit ahte guorahallan dahkkojuvvo jaskatvuođas eai ge guhtege beasa bilidit áššehis olbmo gudni bargobáikkis. Jus dieđáhus lea eahpevuođđoláš, bargoaddi ferte buhtistit su nama.

Eaktodáhtolaččat gielis dieđuid addán olmmoš ii oaččo makkárge suoji lága mielde. Son sáhttá massit barggu ja šaddat máksit buhtadusaid.

Siskkáldas Guorahallama Praktihkalaš Lávkkit ja Sorjjasmeahttunvuohta

Siskkáldas guorahallamis ferte leat dárkkes ortnet. Guorahalli ferte leat bealátkeahtes iige son oaččo leat áššáskuhtton olbmo hovda dahje ustib. Jus dieđáhus guoská fitnodatnjunnošii, guorahallan sirdojuvvo njuolga stivrii dahje olgguldas advokáhtadoaimmahahkii.

Buot ságastallamat ja dokumeanttat galget biddjojuvvot dorvvolaš diehtovuogádahkii. Jus bargoaddi maŋida dahje bargá hejot, Bargoduopmostuollu oaidná dán badjelgeahččamin ja bajida buhtadusaid.

Siskkáldas Dieđihankanála Mutttuid ja Rutiinnaid Dárkkes Čilgehus

Ruoŧa visselblåsarlága dievaslaš deavdimii juohke fitnodagas ferte leat čielga njealjemuttuhtat vuogádat, mainna juohke dieđáhus guorahallojuvvo riektá:

• Muttu 1: Dieđáhusa Vuostáváldin (Beaivvit 1–7): Dieđáhus boahtá krüpterejuvvon UNOVOX-vuogádahkii, vuogádat addá automáhtalaččat áigemearkás duođaštusa, ja sorjjasmeahttun gieđahalli árvvoštallá gullágo ášši lága vuollái;
• Muttu 2: Álggoš Guorahallan ja Duođaštusaid Čohkken (Mánut 1–2): Gieđahalli bivdá lassedieđuid anonyma gulahallankanála bokte ja sihkkarastá buot áššegirjjiid ovdalgo giige beassá daid duššadit;
• Muttu 3: Loahppajurddagat ja Diehtu Dieđiheaddjái (Maŋimustá Mánus 3): Gieđahalli čállá čielga raportta das mii lea dáhpáhuvvan, addá dieđiheaddjái lága gáibidan čálalaš vástádusa ja evttoha stivrii divvundoaimmaid;
• Muttu 4: Dieđiheaddji Suodjaleapmi Maŋŋá (Mánut 4–12): Bargoaddi bearráigeahččá aktiivvalaččat bargosaji amaset dieđiheaddji vealahuvvot dahje givssiduvvot.

Dát vuogádat addá dievaslaš suoji Bargoduopmostuolus ja čájeha Arbetsmiljöverketii ahte fitnodat doaibmá lága mielde.

Stivrra ja Jođiheami Persovnnalaš Ovddasvástádus Ruoŧas

Ruoŧa oasussearvelága (Aktiebolagslagen, ABL 8 kap.) mielde stivras lea ovddasvástádus fitnodaga bearráigeahčus ja ortnegis. Visselblåsarláhka dahká dorvvolaš kanála ásaheamis oasi stivrra njuolgga geatnegasvuođain.

Jus stivra laimmoha kanála ásaheami dahje diktá hovddaid ráŋggáštit dieđiheaddji, stivrra lahttut sáhttet šaddat persovnnalaččat máksit buhtadusaid fitnodahkii ja oasusearbmiide. Finánsa- ja industriijasuorggis anseenvahát sáhttá leat hirbmat stuoris.

Stivrra dárkkistanlávdegoddi ferte oažžut jeavddalaš anonyma raporttaid kanálas. UNOVOX addá stivrii gárvves reaidduid dása almmá ahte geange namma paljastuvvá.

Jahkásaš Audit-Dárkkisteapmi ja Bearráigeahččorutiinnat Ruoŧas

Lága doahttaleapmi gáibida ahte fitnodat dárkkista kanála doaimma unnimusat oktii jagis. Ii leat doarvái dušše ásahit kanála, muhto dan doaibmamii ja diehtodorvui ferte leat dárkkes bearráigeahčču.

Dárkkisteamis sorjjasmeahttun áššedovdi guorahallá dieđáhusaid meari, gieđahallanáiggiid, 7 beaivvi duođaštusaid ja 3 mánu dieđuid. Dasa lassin dárkkistuvvo ahte dieđiheaddji namma ii leat beassan olggos. Dát raporta addojuvvo njuolga stivrii.

Arbetsmiljöverket atná árvvus ahte jeavddalaš audit čájeha fitnodaga dáhtu doahttalit lága. Dat addá bargoaddái garra suoji Bargoduopmostuolus jus giige čuoččuha ahte fitnodat badjelgehččá lága.

Ruhtabessendoaimmaid ja Ekonomalaš Riikkuid Hehtten Kanálain

Finánsasurggis ja rehketdoallofitnodagain kanála lea deháleamos reaidu paljastit ruhtabessendoaimmaid ja ekonomalaš rihkkumiid. Bargit geat fuomášit eahpečielga sirdimiid, sáhttet dieđihit daid birra almmá balu haga.

Ruhtabessenláhka (2017:630) gáibida ahte dieđiheaddji namma lea áibbas čiegus. Jus fitnodat laimmoha dán, Finansinspektionen sáhttá revoket lobi ja mearridit stuorra sáhkkuid.

UNOVOX addá finánsasurggiide dievaslaš krüpterema ja sihkkarastá ahte buot gáibádusat devdojit riektá.

Digitála Duođaštusaid Mearkkašupmi ja Rievttálaš Dorvu Duopmostuolus

Moderne digitaalaš duođaštusat leat Bargoduopmostuolus mearrideaddji ášši. Dábálaš e-poasttat ja siskkáldas beavdegirjjit sáhttet biliduvvot dahje rievdaduvvot maŋŋá, man dihte duopmostuolut eai luohte daidda almmá eavttuid haga.

Jorahuvvon duođaštanovddasvástádusa (3 kap. 3 §) gopmut gáibida ahte bargoaddi čájeha ahte mearrádusat ledje dahkkon áššálaš sivaid dihte ovdal dieđáhusa. Dása gáibiduvvo rievddakeahtes digitála giehtatadjan (chain of custody), mas juohke coahkkaleapmi ja diehtu oažžu kryptografalaš áigemearkka.

UNOVOX ráhkada automáhtalaččat sertifiserejuvvon audit-logga maid ii sáhte váfistallat. Dát addá fitnodaga jođihangoddái ja advokáhtaide dievaslaš ráfi duopmostuolus ja seastá stuorra ruđaid riidduin.

Rájiid Rasttideaddji Ovttasbargu ja EU-Direktiivva Fápmu Davviriikkain

Go visselblåsarláhka vuođđuduvvá EU-direktiivvii 2019/1937, Ruoŧa riektegeavat čuovvu dárkilit Eurohpá Uniovnna Duopmostuolu (EUT) linjáid. Dát mearkkaša ahte bargi suoji ii sáhte hehhttet makkárge báikkálaš soahpamušaiguin dahje bargonjuolggadusaiguin.

Sámi guovllu ja Davvi-Ruoŧa fitnodagain main lea doaibma maiddái Suoma bealde, heiveheapmi goappašat riikka lágaide lea bákkolaš gáibádus. Dieđiheaddjis ferte leat vuoigatvuohta geavahit iežas giela ja oažžut vástádusa áigemearis.

UNOVOX-vuogádat doarju dievaslaččat buot davviriikkalaš gielaid ja unnitlogugielaid, mii dahká das dorvvolepmos válljuma riikkaidgaskasaš doaimmaide.

Diehtodorvvu Jeavddalaš Bearráigeahčču ja Loggaid Seailluhanáiggit

GDPR ja Ruoŧa diehtosuddjenláhka gáibidit ahte dieđáhusaid persovdnadieđut suddjejuvvojit alimus dásis. Dieđuid ožžot oaidnit dušše dat olbmot geat leat virggálaččat biddjon guorahallin.

Loggaid ja áššegirjjiid seailluhuvvojit dábálaččat eanemusat guokte jagi guorahallama loahpaheami maŋŋá, man maŋŋá dat fertejit sihkkot automáhtalaččat. Jus fitnodat seailluha dieđuid menddo guhká, IMY sáhttá mearridit stuorra sáhkkuid.

UNOVOX fuolaha dieđuid automáhtalaš sihkkumis ja krüpteremis buot standárddaid mielde.

Praktihkalaš Ovdamearkadilli ja Bargoduopmostuolu Mearrádus

Govvidat dilli mas hárjánan bargi fuomáša fitnodagas várálaš dorvovuođaváilliid dahje birasrihkkumiid ja dieđiha daid birra siskkáldas kanála bokte. Jus hovda dán maŋŋá bargá hejot su vuostá, gieldá badjeláiggi, sirdá su heitot bargguide dahje addá váruhusa, dilli manná njuolga lága 3 kapihttala hehttehusaid gielddu vuollái.

Bargoduopmostuolus bargi ii dárbbaš duođaštit eará go ahte son dieđihetti ja vásihii hehttehusa. Bargoaddi ferte nannosit duođaštit ahte heitot meannudeapmi ii laktásan dieđiheami birra. Go eanaš bargoaddit eai bastte dán duođaštit almmá ovddalgihtii čállojuvvon áššegirjjiid haga, bargoaddi dubmejuvvo máksit stuorra buhtadusaid.

UNOVOX-vuogádaga bokte bargoaddi bastá čájehit dárkilit juohke gieđahallanmuttu, mii suddje rehálaš fitnodagaid boasttoipmárdusain ja addá bargiide dievaslaš dorvvu.

Bargiidlihtuid Ovttasbargu ja MBL-rievttit Sámis

Sámi guovllus ja Davvi-Ruoŧas bargiidlihtut leat hui aktiivvalaččat bearráigeahččamin ahte fitnodagat doahttalit MBL-njuolggadusaid ja visselblåsarlága. MBL 11 § gáibida ahte bargoaddi ferte álo šiehtadallat ovttas lihtuiguin ovdalgo makkárge ođđa teknihkalaš vuogádagat váldojuvvojit atnui bargosajis.

Jus bargoaddi ásaha kanála almmá lihtuid lobi haga, lihtut sáhttet gáibidit buhtadusaid šiehtadallangeatnegasvuođa rihkkumis. Dasa lassin lihtut sáhttet veahkehit bargi duopmostuolus jus son vásiha hehttehusaid.

UNOVOX addá gárvves áššegirjjiid MBL-prosessii, nu ahte ovttasbargu bargiidlihtuiguin manná njuovžilit ja fitnodat oažžu dievaslaš doarjaga bargosajis.

Boahtteáiggi Bearráigeahčču ja Digitála Ovddideapmi Ruoŧas

Ruoŧa eiseválddit leat nannemin bearráigeahču boahtte jagiid áigge. Arbetsmiljöverket lea almmuhan ahte sii áigot dárkkistit eanet fitnodagaid ja ásahusaid, earenoamážit davviguovlluin ja suorggis gos leat stuorra industriijaprošeavttat.

Fitnodagat mat váldet atnui UNOVOX-vuogádaga ožžot álo ođđa njuolggadusaid mielde heivehuvvon bálvalusa almmá liigegoluide haga. Dát addá bistevaš dorvvolašvuođa ja sihkkarastá ahte organisašuvdna lea álo gearggus virggálaš dárkkistemiide.

Lassin UNOVOX fállá reaidduid mat dahket álkin ráhkadit jahkásaš raporttaid stivrii ja eiseválddiide almmá liige barggu haga. Dát sihkkarastá ahte fitnodat lea álo ovddabealde lága gáibádusaid.